Mobbing ile mücadelede normatif modeller: Karşılaştırmalı hukuk ışığında bir inceleme

Abstract

Bu çalışma, mobbing olgusunu çalışma yaşamı bakımından hukuki ve normatif boyutlarıyla ele alarak, uluslararası hukuk ve karşılaştırmalı hukuk perspektifinden kapsamlı bir şekilde inceleyerek Türk hukukundaki sistematik dağınıklık ve normatif boşlukları ele almayı amaçlamaktadır. Zira Türk hukukunda mobbinge karşı hukuki koruma, Anayasa, Türk Borçlar Kanunu, İş Kanunu ve ilgili diğer mevzuat hükümleri çerçevesinde gerçekleşmekte, açık ve bütüncül düzenleme yer almamaktadır. Çalışmamızda, uluslararası çalışma hukuku, Avrupa Birliği hukuku ve Avrupa insan hakları hukuku kapsamında geliştirilen koruma mekanizmaları ile Fransa ve Portekiz gibi mobbingi kanun düzeyinde açıkça düzenleyen hukuk sistemleri, açık düzenlemenin benimsenmediği Almanya, İspanya ve Türkiye ile karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Türk hukukunda mobbinge karşı mevcut normatif çerçeve, iş hukuku ve anayasa hukuku ekseninde ele alınarak, doktrinel analiz yöntemi ile normatif düzenlemelere yönelik politika önerilerinde bulunulmuştur.This study aims to examine the phenomenon of workplace mobbing through a comprehensive analysis of its legal and normative dimensions from the perspectives of international and comparative law, while identifying legislative fragmentation and normative gaps within the Turkish legal framework. Under Turkish law, legal protection against mobbing is derived from the Constitution, the Turkish Code of Obligations, the Labour Law, and other relevant legal provisions; nevertheless, the absence of specific, comprehensive, and consolidated legislation in this field remains a significant shortcoming. Against this background, the study provides a comparative analysis of protection mechanisms developed under international labour law, European Union law, and European human rights law. It contrasts the legal systems of France and Portugal, which explicitly regulate mobbing at the statutory level, with those of Germany, Spain, and Turkey, where distinct legislative frameworks addressing mobbing have yet to be adopted. Evaluating the current normative framework in Turkey through the lenses of labour law and constitutional law, the study employs a doctrinal methodology to formulate policy-oriented recommendations for future legislative reforms.