İHÜ Araştırma ve Akademik Performans Sistemi
DSpace@İHÜ, İbn Haldun Üniversitesi’nin bilimsel araştırma ve akademik performansını izleme, analiz etme ve raporlama süreçlerini tek çatı altında buluşturan bütünleşik bilgi sistemidir.
İndekslere Göre Dağılım
Yıllara Göre Dağılım
Türlere Göre Dağılım
Güncel Gönderiler
Osmanlı’da Tefsir Faaliyetleri I (1299-1600) Sempozyumu: Bildiri özetleri kitapçığı, 7-8 Kasım 2026
(İbn Haldun Üniversitesi Yayınları, 2026) Kahveci, İhsan; Beşikci, Abdurrahman; Kahveci, İhsan; Beşikci, Abdurrahman; İslami İlimler Fakültesi
Elinizdeki kitapçık, İbn Haldun Üniversitesi, İslami İlimler Fakültesinin “Osmanlı’da Tefsir Faaliyetleri I (1299-1600)” başlıklı sempozyumu kapsamında hazırlanan bildiri özetlerini bir araya getirmektedir. Osmanlı’nın kuruluşundan XVI. Yüzyılın sonuna uzanan dönemi merkeze alan çalışmalar, tefsir birikiminin oluşumunu, kaynaklarını ve yorum yöntemlerini farklı açılardan incelemektedir.
Molla Fenârî, Molla Gürânî, İbn Kemal ve Ebüssuûd Efendi gibi isimlerin eserleri üzerinden yürütülen incelemeler; şerh, hâşiye ve muhâkemât geleneğinden Türkçe ve manzum tefsirlere, kıraat ve belâgat meselelerinden tasavvuf’î yorumlara uzanan bir konu çeşitliliği sunmaktadır. Yazma eserlerin dolaşımı, ilmî himaye ve tedris faaliyetleri de bu birikimin tarihî ve kurumsal bağlamını anlamaya yönelik araştırmalarla ele alınmaktadır.
Artificial intelligence, value formation, and digital identity in the 21st century: A comparative study of university students in Azerbaijan and Turkiye
(Ibn Haldun University Press, 2026) Mammadova, Sabina
Mo dernization and digital security are fundamentally reshaping human values. While it was once thought that technology would simply erase religion, the digital age has instead created a “network society” where identity is no longer a given, but a constant, precarious project. In this landscape, AI and algorithms curate our reality into “information cocoons” that favor like-mindedness over diversity. This shift doesn’t just change how we socialize; it threatens democratic debate and the very autonomy we use to form our own moral compass. The aim of this study was to empirically investigate the relationship between digital literacy, religious centrality, and environmental values among university students in Azerbaijan and Turkiye. The research employed a quantitative design with a sample of 102 university students, including 33 from Azerbaijan and 69 from Turkiye. Data collection involved three primary instruments: the Centrality of Religiosity Scale, the Digital Literacy Scale, and the Environmental Portrait Value Questionnaire. Reliability analysis confirmed high internal consistency for all sections. Pearson correlation results demonstrated a statistically significant moderate positive relationship between Section 1 and Section 2 (r = 0.317, p = 0.001), and a significant moderate positive relationship between Section 2 and Section 3 (r = 0.474, p < 0.001). However, the correlation between Section 1 and Section 3 was weak and not statistically significant (r = 0.101, p = 0.311). In terms of regional variations, the correlation between Section 1 and Section 2 was notably higher for the Azerbaijani group (r = 0.514, p = 0.002) compared to the Turkish group (r = 0.254, p = 0.035). Comparative t-tests revealed no statistically significant differences between students in Azerbaijan and Turkiye regarding the mean scores of Section 1 (p = 0.44), Section 2 (p = 0.20), or Section 3 (p = 0.92). The study concludes that digital literacy functions as a significant mediator in the perception of both religious and environmental values. The findings suggest that technological proficiency does not necessarily erode religious centrality but instead coexists with it, particularly in the Azerbaijani context. The lack of significant differences between the two countries implies a homogenization of value perceptions among university students under the influence of globalized digital networks.
Güncel murabaha uygulamalarındaki problemlerin fıkhi değerlendirilmesi
(Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları, 2026) Günay, Hacı Mehmet; İslami İlimler Fakültesi
Daha önce iki ayrı ilmi toplantıda günümüz katılım bankalarında uygulanan Murabaha işlemine dair birer bildiri sunmuş ve bu vesileyle çağdaş murabaha uygulamalarına ilişkin fıkhi problemlerin önemli bir kısmını inceleme ve değerlendirme imkanı bulmuştuk. Bu bildirilerden ilki 2012 yılında “İslam Hukukunda Akit Teorisi Bağlamında Çağdaş Finansman Enstrümanlarından Murabaha Uygulamaları” başlığıyla sunulmuştur. Bu çalışmada murabaha işleminin fıkhi temelleri teorik düzlemde ele alınmış; söz konusu temellendirmenin klasik fıkıh mirasıyla nasıl ilişkilendirildiği, bu ilişkinin yöntemi ve meşruiyeti etraflıca incelenmiştir…
Dijitalleşen tefsir: Uluslararası platformlar ve Türkiye’ye yansımaları
(2025) Kahveci, İhsan; Tekin, Akile; Durmuş, Necmiye; İslami İlimler Fakültesi
Yaşanılan çağın bir icadı olarak dijitalleşme, uluslararası yapıyı tek bir toplum olarak birleştirebilecek güçtedir. Bu gücün müspet yanlarından birisi, Kur’an-ı Kerim’in aktarılması ve anlaşılması hususundaki tefsir çalışmalarıyla öne çıkan dijital platformların varlığıdır. Dijitalleşen tefsirin etkisi ile dünyada ve Türkiye’de etkin olan siber aktörlerin Kur’an’ın meşruiyetiyle ulaştıkları noktalar belirsizdir. Dijital tefsirle muhatap günümüz neslinin hangi konularda Kur’an’a müracaat ettiği, Türkiye ve dünyada bu temayülün benzerliği veya farklılığının boyutları, henüz akademik araştırmalara konu edilmemiştir. Bu araştırmada, uluslararası alanda dijital enstitü olarak tasarlanmış üç platformdaki videolar Kur’an tefsiri bağlamında ele alınmıştır. Bu doğrultuda, çok takipçili Bayyinah, Jannah ve Yaqeen Enstitüleri, kurucuları ve asıl temsilcilerinin hem kendi platformlarında en çok izlenen hem de Türkiye’deki platformlarda altyazılı olarak yayımlanıp en çok izlenen üçer videosu tahlil edilerek karşılaştırılmaktadır. Analiz edilen videolardan tespit edilen ayetler uluslararası ve Türkiye ölçeğinde ele alınış, yöntem ve muhteva yönünden birbirleri ile karşılaştırılmıştır. Sonuç olarak Türkiye ve dünyada takip edilen bu platformların, izleyici tercihleri bakımından çoğunlukla ortak veya yakın temalarda buluştukları ifade edilebilir. “En çok izlenen” kriteri doğrultusunda Türkiye ve dünyada takip edilen içeriklerden ulaşılan sonuçlar, bu videolarda çoğunlukla farklı ayetlerin konu edildiğini göstermektedir. Buna rağmen ayetlerin ele alınış amacı ve yöntemi çoğunlukla ortaktır. Bu da bu çalışmadaki örnekler özelinde, dijital platformlardaki açıklamaların teknik anlamda Kur’an tefsirinden ziyade Kur’an yorumundan söz etme gerekliliğini ortaya çıkarmaktadır.
Navigating a contested hierarchy: Competing strategies of Japan and Türkiye in the US-led order
(Taylor & Francis, 2026) Aslan, Ali; İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi, Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Bölümü
The US-led hierarchical order has come under increasing strain asthe United States has shifted from a relatively restrained provider ofinternational order towards a more unilateral and transactionalposture, generating uncertainty among its allies. These pressureshave been compounded by the rise of China and Russia, whichprovide alternative centres of power for some states while posingstrategic threats to others. States traditionally dependent on theUnited States have consequently recalibrated their strategies. Twocontrasting responses are high-intensity hedging and leash-slipping. Both employ similar means but pursue different ends.High-intensity hedging reinforces dependence on the UnitedStates by enhancing a state’s strategic value, whereas leash-slipping seeks greater autonomy by loosening dependence withoutexiting the alliance. This divergence raises a central question: whydo states adopt different strategies within the same hierarchicalorder? This study addresses this puzzle through a three-level frame-work and a comparative analysis of Japan and Türkiye.
