İHÜ Araştırma ve Akademik Performans Sistemi
DSpace@İHÜ, İbn Haldun Üniversitesi’nin bilimsel araştırma ve akademik performansını izleme, analiz etme ve raporlama süreçlerini tek çatı altında buluşturan bütünleşik bilgi sistemidir.
Güncel Gönderiler
Advice for Muslim epistemologists
(Edinburgh University Press, 2025) Clark, Kelly James; İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi, Felsefe Bölümü
After accepting the invitation to speak on Muslim epistemology, it quickly occurred to me that I know nothing about Muslim epistemology. I know lots of Muslims and lots of epistemologists but next to nothing about their intersection. Moreover, I am keenly aware that, if I were to claim that ‘al-Ghazālī says p’ and ‘Ibn Sīnā says q’, much better-trained Islamic scholars will tell me that actually al-Ghazālī denies p and Ibn Sīnā rejects q; and that would be the end of that. I am quite sure that this would be true also of any claims I would make about Ibn ʿArabī, al-Kindī, Rumi and every other Muslim philosopher. Therefore, I decided: I would not discuss Muslim philosophers at all...
Empirical validation of a framework for Fiqh analysis of crypto assets
(Emerald Publishing, 2025) Bekiroğlu, Ayman; El Amri, Mohamed Cherif; Mohammed, Mustafa Omar; Yönetim Bilimleri Fakültesi, İktisat Bölümü
Purpose – This study aims to empirically validate a conceptual framework for evaluating crypto assets, specifically addressing their multifaceted challenges concerning Sharī‘ah compliance. The research provides insights into the framework’s applicability and effectiveness in assessing maturity, risk and compliance in the evolving digital economy landscape. Design/methodology/approach – A qualitative research approach was used, utilizing semi-structured interviews with experts in the field. The collected data were analyzed to assess expert perspectives on the conceptual framework developed by Mohammed et al. (2024), highlighting its strengths, limitations and practical applications. Findings – The experts recognized the framework’s potential to provide a systematic methodology for evaluating crypto assets and to address Sharī‘ah compliance complexities. Their insights were instrumental in optimizing and refining the framework, enhancing its robustness and applicability. Nevertheless, they also identified challenges such as resistance to early adoption, limitations in real-world application and the need for institutional and multidisciplinary support. The findings highlight the importance of independent and well-informed juristic rulings, regulatory oversight and integration into institutional and policy structures to enable effective adoption and long-term sustainability. Originality/value – This study contributes to establishing a standardized approach for evaluating Sharī‘ah compliance of crypto assets. The research offers a foundational tool for jurists, institutions and policymakers to address evolving demands in the crypto asset landscape. Future studies could focus on real-world application of the refined framework and assess its viability in keeping pace with the dynamic nature of crypto assets.
Deprem zararlarından doğan özel hukuk sorumluluğu
(İbn Haldun Üniversitesi, 2025) Duran, Duygu
Bu çalışma, depremin yol açtığı zararların özel hukuk kapsamında nasıl değerlendirileceğini incelemektedir. Deprem her ne kadar doğal bir afet olsa da, yapıların inşa ve kullanımındaki insan kaynaklı kusurlar özel hukuk sorumluluğunu gündeme getirebilmektedir. Çalışmada, yapı maliklerinin, yüklenicilerin ve yapı denetim kuruluşlarının sorumlulukları; haksız fiil, sözleşmeden doğan sorumluluk ve sebep sorumluluğu çerçevesinde ele alınmıştır. Kusur, illiyet bağı ve öngörülebilirlik kavramları depremin öngörülebilir bir risk olması bağlamında değerlendirilmiştir. 7223, 6306, 634 ve 3194 sayılı kanunlar kapsamında öngörülen sorumluluk rejimleri incelenmiş; 7223 sayılı Kanun’un idari nitelikli olmakla birlikte özel hukuk sorumluluğunu dolaylı olarak tamamladığı sonucuna ulaşılmıştır. Anayasa Mahkemesinin 2024/141 sayılı kararıyla, yapı maliklerine deprem zararları nedeniyle sorumluluk yüklenmesinin hukuki öngörülebilirliğe aykırı olduğu ve bu nedenle Anayasaya aykırı bulunduğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak, depremden doğan zararlar bakımından özel hukuk sorumluluğunun açık, öngörülebilir ve normatif temellere dayanması gerektiği vurgulanmıştır.
Yabancı para alacaklarına ilişkin takiplerde takip talebi ve ödeme/icra emrinde Türk Lirası karşılığının yer almamasının sonuçları
(İbn Haldun Üniversitesi, 2025) Kafalı, Ömer Faruk; Hukuk Fakültesi, Hukuk Bölümü
Türk icra ve iflâs hukukunda yabancı para üzerinden takip başlatabilmek için, alacaklı tarafından takip talebinde yabancı para karşılığı Türk lirasının (harca esas değerin) gösterilmesi ve ödeme veya icra emrinin buna göre düzenlenmesi gerekmektedir. Yargıtay ve doktrin, İcra ve İflas Kanunu’nda yer alan bu hükmün, mutlak emredici ve kamu düzenini ilgilendirdiği kanaatindedir. Takip talebinde veya ödeme/icra emrinde yabancı para karşılığı Türk lirasının yer almaması durumunda, süresiz şikâyet yoluyla, önce takibin, ardından da ödeme/icra emrinin iptaliyle neticelenmektedir. Borcu karşılayacak miktarda alacak veya malvarlığının Türk lirası üzerinden kıymet takdiri yapılarak haczedilmesi, bunların satışı ve alacaklılara paylaştırma aşamalarında yine Türk lirası üzerinden ödeme yapılması bu kuralı gerekli kılmaktadır. Bununla beraber, özellikle alacaklının takip talebinde yabancı para karşılığı Türk lirasını göstermesine rağmen, icra dairesinin dikkatsizliği veya hatası nedeniyle, ilerlemiş bir takibin akamete uğratılması ve böylelikle alacaklının sorumlu olmadığı, esasında borçlunun da durumunun ağırlaşmadığı, ancak alacaklı aleyhine ciddi sonuçlar doğacak şekilde uygulanmaktadır. Bu ise, İcra ve İflâs Hukukunda alacaklı ile borçlu arasındaki menfaat dengesinin bozulması ve alacaklının mülkiyet hakkına müdahale edilmesi ile neticelenmektedir. Bu nedenle bu ağır yaptırım yerine, bir idari işlem olan ödeme/icra emri düzenleme işleminin, re’sen veya şikâyet üzeri, düzeltilerek bir muhtıra ile yeniden borçlulara bildirilmesi sağlanarak takip süreci olduğu gibi devam ettirilmelidir. Böylelikle hem kamu düzeni korunmuş, hem de alacaklı borçlu arasında gözetilmesi gereken denge yeniden tesis edilmiş olacaktır.
Yapay zeka ile bağlantılı reklam uygulamalarındaki hukuka aykırılıkların reklam kurulu kararları çerçevesinde incelenmesi
(İbn Haldun Üniversitesi, 2025) Tüzgen, Abdurrahman Hamza
Yapay zekanın hızlı gelişimi, reklam alanında içerik üretiminden reklamların çeşitli analizlerle iyileştirilmesine kadar büyük bir dönüşümü başlatmıştır. Ancak, söz konusu dönüşüm reklam hukuku alanında yeni sorunları da beraberinde getirmiştir. Özellikle yapay zeka ile oluşturulan, içerisinde yapay zekaya gönderme yapılan ve dolaylı olarak yapay zeka kullanımına yer veren reklamların doğruluk, dürüstlük, açıklık, ispat edilebilirlik başta olmak üzere, hukuki mevzuata uyumluluğu noktasında aydınlatılması gereken noktalar bulunmaktadır. Bu çalışma, Türkiye’de reklam hukuku ve Reklam Kurulu kararları çerçevesinde yapay zeka ile doğrudan yahut dolaylı olarak ilişkili olan reklamların, hukuki bir analizi yapmaktadır. Çalışma yapay zeka ile bağlantılı reklamların hukuki sınırlarının belirlenmesine ve reklam hukuku alanındaki denetimine katkı sunmayı amaçlamaktadır.
